Điều chỉnh chính sách nhà ở xã hội, đẩy mạnh nhà cho thuê để phù hợp với khả năng chi trả, không làm theo phong trào, không làm manh mún.
Đó là yêu cầu của Thủ tướng Phạm Minh Chính tại Phiên họp thứ 5 của Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản, diễn ra ngày 13.1.
Đây không phải là sự điều chỉnh kỹ thuật, mà là sự thay đổi tư duy chính sách.
Bởi thực tế cho thấy, nhu cầu nhà ở của người lao động hiện nay không còn thuần túy là “mua để sở hữu”, mà chuyển mạnh sang thuê hoặc thuê mua, linh hoạt theo việc làm, thu nhập và quá trình dịch chuyển lao động.
Công nhân, người làm dịch vụ, lao động trẻ hôm nay làm ở tỉnh này, vài năm sau chuyển sang địa phương khác. Trong bối cảnh đó, tư duy “mua nhà” mới được ổn định là cách nghĩ không còn phù hợp.
Do đó, cần xác định rằng, nhà ở xã hội cho thuê không phải giải pháp tình thế, mà là phân khúc chiến lược.
Thuê nhà giúp người thu nhập thấp có chỗ ở tử tế, hợp pháp, an toàn; giúp doanh nghiệp giữ chân lao động; giúp địa phương ổn định an sinh và trật tự đô thị.
Quan trọng hơn, hình thức thuê nhà giải quyết đúng khả năng chi trả của đại bộ phận người lao động, những người không đủ tích lũy để mua nhà, nhưng cần một nơi ở lâu dài, đàng hoàng.
Nhưng thực tế cho thấy, doanh nghiệp chưa mặn mà với nhà ở xã hội cho thuê vì lợi nhuận thấp, thời gian thu hồi vốn dài, rủi ro quản lý cao, trong khi thủ tục đất đai, giải phóng mặt bằng, tín dụng ưu đãi vẫn còn nhiều “nút thắt”.
Làm nhà cho thuê mà không được hỗ trợ đủ mạnh, thì khó ai dám bỏ vốn lớn, bỏ công dài hạn.
Muốn phân khúc này phát triển thực chất, Nhà nước phải vào cuộc mạnh mẽ hơn, từ quỹ đất sạch, thủ tục đầu tư gọn nhẹ, tín dụng dài hạn lãi suất thấp, đến chính sách trợ giá thuê nhà cho người thu nhập thấp.
Nhà xây xong phải có người thuê, cho thuê đúng đối tượng và thuê được lâu dài, đó mới là thước đo hiệu quả của chính sách.
Điều cần tránh nhất là làm nhà ở xã hội theo kiểu “báo cáo thành tích”. Các địa phương đo đếm con số căn hộ, nhưng xa nơi làm việc, giá thuê vượt khả năng chi trả, hoặc cung cấp sai đối tượng thì không có ý nghĩa.
Nhà ở xã hội cho thuê không phải để đếm số lượng công trình, mà để đem đến an cư của người lao động, đặc biệt là người nghèo.
Nhà ở xã hội chỉ thực sự có ý nghĩa khi người lao động thu nhập thấp, người nghèo bước vào ở, chứ không phải khi dự án được khánh thành.
Đẩy mạnh nhà ở xã hội cho thuê là chọn đúng nhu cầu của xã hội. Nhưng nếu làm nửa vời, chạy theo phong trào, thì dù xây bao nhiêu căn, người cần nhà vẫn sẽ đứng ngoài cuộc.
Nguồn: laodong.vn
